To warto wiedzieć... Ważne zmiany w prawie pracy

Szanowne Studentki, Szanowni Studenci,

W   2026   roku   polskie   prawo   pracy   uległo   znaczącym   modyfikacjom, które w istotny sposób  wpływają   na  relacje między pracodawcami a pracownikami. Nieznajomość dokonanych zmian może być przyczyną wielu problemów i nieporozumień. Aby ich uniknąć, gorąco zachęcamy wszystkie Studentki i wszystkich Studentów zarówno pracujących  jak i zamierzających w najbliższym czasie podjąć zatrudnienie, do zapoznania się z wprowadzonymi zmianami, zwłaszcza dotyczącymi pracownika.

Sprawdźcie  zatem, czego należy się spodziewać na rynku pracy w 2026 i które zmiany obejmą Was lub Wasze firmy. Zastanówcie się także jak się do nich przygotować.

Nowe prawo pracy przynosi pracownikom min. następujące zmiany: wzrost minimalnego wynagrodzenia, nowe zasady naliczania stażu pracy, (rozszerzenie stażu pracy o umowy cywilnoprawne i pracę za granicą), nowe zasady ekwiwalentu za urlop,  nowe  zasady kontroli zwolnień lekarskich i utraty zasiłku, przeciwdziałanie mobbingowi w miejscu pracy, wzmocnienie ochrony przed nierównym traktowaniem, neutralność płciową w ogłoszeniach o pracę, potencjalne wolne piątki w ramach projektów pilotażowych oraz możliwość składania wniosków i dokumentów kadrowych w formie elektronicznej. Wprowadzone zmiany mają na celu objęcie uprawnieniami pracowniczymi szerszej grupy osób i godzenie życia zawodowego z prywatnym.

I tak najważniejsze zmiany dotyczące pracownika obejmują:

Wynagrodzenie:

Wzrost płacy minimalnej do 4806 zł brutto (umowa o pracę) oraz wzrost minimalnej stawki godzinowej na umowach zlecenia do 31,40 zł brutto.

Staż pracy:

Do stażu wlicza się teraz m.in. umowy zlecenia, umowy agencyjne, a nawet udokumentowaną pracę zarobkową za granicą. Zmiany te będą  wprowadzane etapowe: 1.01.2026 (sektor publiczny) i 1.05.2026 (sektor prywatny).

Celem dokonanych zmian jest ujednolicenie dostępu do przysługujących uprawnień m.in. takich jak np.: dodatkowego urlopu, niezależnie od formy zatrudnienia.

Urlopy:

Wprowadzono 5 dni urlopu opiekuńczego rocznie na opiekę nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny. Nowe propozycje (w fazie projektów) obejmują dodatkowe dni urlopu za staż pracy (nawet do 10 dni) i wolne piątki (projekty pilotażowe).

Pracodawcy będą musieli przeliczyć staż, co może zwiększyć pulę urlopu dla pracowników z wieloletnim doświadczeniem w różnych formach zatrudnienia.

Ekwiwalent za urlop:

Nowe zasady dotyczące wypłaty ekwiwalentu za urlop, powiązane z terminem wypłaty wynagrodzenia. Pracodawca będzie mógł wypłacić ekwiwalent za urlop wraz z ostatnią pensją (zamiast przy rozwiązaniu umowy), co daje większą elastyczność.

Dokumentację i komunikację:

Wprowadzenie form elektronicznych dla wniosków i dokumentów pracowniczych. Korespondencja urzędowa (np. pisma urlopowe) przechodzi na formę elektroniczną (e-doręczenia), co ma uprościć komunikację. Wiele wniosków i oświadczeń (np. urlopowych, zdalna praca) może być składanych w formie elektronicznej, a nie pisemnej.

Równe traktowanie:

Ma ono na celu przeciwdziałanie nierównościom płciowym, ukrytej dyskryminacji oraz zwiększenie przejrzystości systemów płacowych przedsiębiorstw i promowanie równych szans dla pracowników niezależnie od płci. Następuje tu zatem wzmocnienie ochrony przed nierównym traktowaniem, z obowiązkowymi działaniami prewencyjnymi i naprawczymi pracodawców. Za naruszenie tych przepisów grozi zadośćuczynienie.

Mobbing:

Wprowadzono nową definicję mobbingu z naciskiem na uporczywość tego procederu; ponadto mobbing może być werbalny, niewerbalny lub fizyczny. Wprowadzono obowiązek tworzenia procedur zapobiegawczych i odpowiedniego reagowania.

Ogłoszenia rekrutacyjne:

Wprowadzono wymóg neutralności płciowej (np. „księgowa/księgowy”, „kandydat/kandydatka”).

Jawność wynagrodzenia:

Zatrudniony ma prawo zapytać o średnie wynagrodzenie na podobnych stanowiskach i otrzymać odpowiedź.

Świadczenie wspierające:

Dostosowanie wysokości świadczenia dla osób z niepełnosprawnościami, z podwyżkami dla stopni znacznego, umiarkowanego i lekkiego niepełnosprawności.

Projekt pilotażowy:

Obejmuje nowe zasady dotyczące skróconego czasu pracy i godzenia życia zawodowego (np.: wolne piątki) dla firm uczestniczących w pilotażu).

Nie wdając się w szczegółowe analizy dokonanych zmian w prawie pracy należy podkreślić, że Kodeks pracy ulega nowelizacjom niemal co roku. Mają one na celu systematyczne dostosowywanie prawa pracy do współczesnych wymogów rynku pracy
i eliminowanie istniejących niedociągnięć w tym zakresie, a także uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji prawnych.

Podobnie jest i w tym roku. Jednak tym razem wprowadzone zmiany są częścią szerszej nowelizacji Prawa pracy, mającej na celu unowocześnienie przepisów i dostosowanie ich do współczesnych realiów zatrudnienia. Dotyczą one ponadto dużej części społeczeństwa, stąd też zalecana jest ich znajomość.

Wszystkim którzy chcieliby poszerzyć swoją wiedzę na temat zmian dokonanych w Kodeksie pracy w 2026 roku, serdecznie  polecam najnowszy artykuł portalu Praca.pl poświęcony omawianej problematyce a zatytułowany: "Ważne zmiany w prawie pracy 2026 – kogo obejmą, jak się przygotować?". Za zgodą autorów tego portalu podaję link do tego artykułu: https://www.praca.pl/poradniki/rynek-pracy/wazne-zmiany-w-prawie-pracy-2026-kogo-obejma,jak-sie-przygotowac_pr-8723.html

W tekście niniejszej publikacji omówione zostały m.in. takie zagadnienia jak:

• Zmiany w Kodeksie pracy 2026 – kogo dotyczą?
• Jawność wynagrodzeń w Polsce – nowe obowiązki pracodawcy
• Jawność wynagrodzeń – od kiedy? Ustawa
• Nowa definicja mobbingu – Kodeks pracy
• Nowe uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy
• Zmiana w zwolnieniach lekarskich 2026
• Układ zbiorowy pracy – zmiana ustawy
• i wiele innych.

Serdecznie zapraszam do zapoznania się z tym artykułem i życzę miłej lektury!